VERİ NEDİR?

GRAFİK TÜRLERİ

• Çizgi Grafiği: Zaman içindeki değişimleri gösterir.
• Sütun (Bar) Grafiği: Kategoriler arası karşılaştırma yapar.

ÇİZGİ GRAFİĞİ

• Yatay eksen (x): Genellikle zaman (gün, ay, yıl)
• Dikey eksen (y): Ölçülen değer
• Eğim yukarı: Artış
• Eğim aşağı: Azalış
• Yatay çizgi: Sabit kalma

Örnek: İki Öğrencinin Haftalık Ders Çalışma Süreleri

Grafikten Çıkarılabilecek Yorumlar

• Ayşe en çok Cumartesi günü ($5$ saat), en az Pazartesi ve Çarşamba ($2$ saat) çalışmış.
• Mehmet en çok Cumartesi günü ($6$ saat), en az Pazartesi ($1$ saat) çalışmış.
• Ayşe'nin haftalık toplam çalışma süresi: $2+3+2+4+3+5+4=23$ saat
• Mehmet'in haftalık toplam çalışma süresi: $1+2+3+2+4+6+5=23$ saat
• Her iki öğrenci de hafta sonuna doğru daha çok çalışmış (artış eğilimi).
• Çarşamba günü Mehmet, Ayşe'den daha çok çalışmış ($3>2$).
• Perşembe günü Ayşe, Mehmet'ten daha çok çalışmış ($4>2$).

SÜTUN GRAFİĞİ

• Sütunlar yan yana veya yığılmış olabilir.
• Yüksek sütun = Büyük değer
• Karşılaştırma yapmak için idealdir.

Örnek: Üç Öğrencinin Ders Notları

Grafikten Çıkarılabilecek Yorumlar

• Matematik dersinde en yüksek notu Zeynep ($95$), en düşük notu Veli ($70$) almış.
• Türkçe dersinde en yüksek notu Veli ($85$) almış.
• Fen dersinde Ali ($90$) en başarılı öğrenci.
• Sosyal dersinde Zeynep ($90$) diğerlerinden daha başarılı.
• Zeynep genel olarak en yüksek not ortalamasına sahip.
• Her öğrencinin en güçlü olduğu ders farklı.

GRAFİK YORUMLAMA ADIMLARI

• 1. Grafiğin başlığını oku.
• 2. Eksenlerin neyi gösterdiğini belirle.
• 3. Birimleri kontrol et.
• 4. En yüksek ve en düşük değerleri bul.
• 5. Değişim eğilimlerini (artış, azalış, sabit) belirle.
• 6. Sonuç çıkar ve yorum yap.

SÜTUN GRAFİĞİNİ DAİRE GRAFİĞİNE DÖNÜŞTÜRME

YÖNTEM

Örnek: Bir Sınıftaki Öğrencilerin Favori Meyveleri

Açı Hesaplamaları

• Elma: $\frac{12}{36}\times 360°=\frac{360\times 12}{36}=120°$
• Üzüm: $\frac{10}{36}\times 360°=\frac{360\times 10}{36}=100°$
• Muz: $\frac{8}{36}\times 360°=\frac{360\times 8}{36}=80°$
• Portakal: $\frac{6}{36}\times 360°=\frac{360\times 6}{36}=60°$

ÖNEMLİ KAVRAMLAR

• Fark: En büyük değer - En küçük değer
• Ortalama: Tüm değerlerin toplamı ÷ Değer sayısı
• Eğilim (Trend): Verilerin genel artış veya azalış yönü